การใหว้ครู
และครอบครู เป็นการแสดงกตเวทีต่อบุพการี ครูบาอาจารย์
ในพิธีการนั้น จะต้องจัดให้มีเครื่องสังเวย
และครูผู้อ่านโองการตามแบบแผน ส่วนใหญ่จะเลือกกระทำพิธี
ในวันพฤหัสบดี การใหว้ครูและครอบครูของผู้ศึกษาเครื่องสายและคีตศิลป์
ครูผู้กระทำพิธีจะทำการครอบด้วยฉิ่งที่ศีรษะ
และครอบเพียงครั้งเดียว ส่วนการใหว้ครูและครอบครูสำหรับปี่พาทย์นั้นจะมีพิธีการขั้นตอนละเอียด
เนื่องจากผู้เรียนปี่พาทย์จะต้องเรียนเพลงเถา
และเพลงหน้าพาทย์ ดังนั้นการครอบครู จึงมีพิธีการไว้เป็นระดับ
ๆ ดังนี้
ขั้นที่1
การเรียนเบื้องต้น ผู้เรียนจะต้องเรียนเพลงชุดโหมโรงเย็น
ที่ขึ้นต้นด้วยเพลงสาธุการ ครูผู้ทำพิธี จะครอบด้วยการจับมือ
ให้ตีฆ้องวงใหญ่ เพลงสาธุการ
ขั้นที่2
ครูผู้ครอบจะครอบด้วยการจับมือให้ตีฆ้องวงใหญ่
เพลงตระโหมโรง แล้วให้เรียนเพลงต่างๆ ในชุดโหมโรงเย็นจนจบ
ขั้นที่3
ครูผู้ครอบจะทำพิธีด้วยการจับมือให้ตีฆ้องวงใหญ่
เพลงตระบองกัน แล้วจึงให้เรียนเพลงต่างๆในชุดโหมโรงกลางวันจนจบ
ขั้นที่4
ครูผู้ครอบ จะครอบด้วยการจับมือให้ตีฆ้องวงใหญ่
เพลงบาทสกุณี ต่อจากนั้นในขั้นนี้ ผู้เรียนจะต้องเรียนในเรื่องเพลง
ที่เป็นเพลงหน้าพาทย์ชั้นสูงทุกเพลงจนจบ
ขั้นที่5
ผู้เรียน จะต้องศึกษาเพลงหน้าพาทย์องค์พระพิราพเป็นขั้นสุดท้าย
ซึ่งนับเป็นเพลงที่อยู่ในระดับสูงสุด และถือเป็นการนำ
ความสิริมงคลมาสู่ผู้ครอบ และผู้ประกอบพิธีครอบในระหว่างประกอบพิธี
ทั้งผู้ครอบและผู้ทำการครอบต้องถือเป็นเรื่องสำคัญสูงสุด
และควรระมัดระวัง และต้องปฏิบัติดังนี้
คุณสมบัติของผู้เข้ารับการครอบในขั้นนี้
1.
ผู้นั้นจะต้องผ่านการครอบขั้นต้นมาแล้ว 4
ขั้นดังกล่าวแล้ว ซึ่งหมายถึงผู้เข้ารับการครอบต้องได้เรียนเพลงหน้าพาทย์ในแต่ละ
ขั้นตอนของพิธีครอบขั้นต้นครบถ้วนแล้ว
2.
ผู้เข้ารับการครอบในขั้นที่ 5 นี้ ต้องมีอายุไม่ต่ำกว่า
30 ปี
3.
จะต้องอุปสมบทมาแล้ว 1 พรรษา (หมายถึงได้บวชเรียนแล้ว)
4.
หรือผู้นี้ได้รับพระบรมราชานุญาตจากพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว
เมื่อผ่านพิธีการครอบอย่างถูกต้องสมบูรณ์มีคุณสมบัติดีแล้ว
จึงให้ปฏิบัติในการเรียนเพลงองค์พระพิราพดังนี้
1.
จุดธูปเทียน และดอกไม้เพื่อบูชาองค์พระพิราพก่อนที่จะเริ่มต้นเพลง
2.
ครูผู้กระทำพิธีจับมือศิษย์ให้ตีฆ้องวงใหญ่ทำนองเพลงตอนขึ้นต้นองค์พระ
3 ครั้ง
3.
ควรต่อเพลงหรือทบทวนเพลงในวันพฤหัสบดี
เพื่อความเป็นสิริมงคลของทั้งผู้กระทำพิธี
และผู้เข้าร่วมในพิธี จะต้องปฏิบัติตามขั้นตอนต่างๆ
และต้องระลึกถึงความศักดิ์สิทธิ์
ของพิธีการโดยเคร่งครัดด้วย
|